Jan van Steffeswert en de rauwe werkelijkheid...

[burgemeester]

Dank voor die publicatie, Loco!

Het zou mooi zijn als we wisten waar die datum vandaan komt. Dat zal wel uit een archief komen. Interessant is dat hij dus hoogstwaarschijnlijk wèl de gruwelijke verbranding van zijn schoondochter meegemaakt heeft.

Nog een klein voetnootje. Het prachtige corpusbeeld zonder armen (in een eerdere post een foto) dat toegeschreven wordt aan Van Steffeswert lag tot 1916 op een zolder van de kerk van Voerendaal.

Ik weet niet waarom, maar ik vind dat ontzettend leuk. Eén van de meest indrukwekkende houtsnijwerken die ik ken op een zolder in Voerendaal. Prachtig.

[Ingrid M.H.Evers]

Waar Te Poel deze aanzienlijk latere datum op baseert is onduidelijk. Onderzoek van Jef Moers? Ik heb een en ander ook aangepast op Wikipedia. Dank voor de tip!

Ik vermoed dat Te Poel vaart op het kompas van Jef Moers, die in 2020 een boek uitgaf met de titel De gouden decennia der stad Maastricht, 1470-1530.
Bijgaand een schermopname van de pagina over Jan van Steffenswert.

[Ingrid M.H.Evers]

Sorry, ik krijg het niet goed, dit keer.

[El Loco]

Sorry, ik krijg het niet goed, dit keer.

Het is wat klein, maar toch nog net te lezen, Ingrid. Te Poel gebruikt min of meer dezelfde formulering als Moers: "overleden in of niet veel later dan 1537". Jammer dat we niet komen te weten wat er in 1537 over Jan van Steffeswert en Chielis Suetz(?) wordt vermeld.

[Verwijderde gebruiker]

Sorry, ik krijg het niet goed, dit keer.

Dan doen we dit:

[El Loco]

Dan doen we dit:

Ah, da's mooi, Breur. Jan Bildesnider vs. Ghielis Smetz dus. Vermeld op 5 september 1537.

Ook interessant om te lezen dat zoon Aert samen met zijn vrouw Greet in 1534 gevangen was genomen. Hij wordt niet genoemd in de lijst van terechtgestelden. Over zijn lot kunnen we alleen maar speculeren. In de gevangenis omgekomen? Zijn geloof afgezworen en daarna, zoals zovelen, gevlucht? De kans is klein, maar wie weet duikt zijn naam nog een keer in een of ander archief op.

[Ingrid M.H.Evers]

Ook interessant om te lezen dat zoon Aert samen met zijn vrouw Greet in 1534 gevangen was genomen. Hij wordt niet genoemd in de lijst van terechtgestelden. Over zijn lot kunnen we alleen maar speculeren. In de gevangenis omgekomen? Zijn geloof afgezworen en daarna, zoals zovelen, gevlucht? De kans is klein, maar wie weet duikt zijn naam nog een keer in een of ander archief op.

Ik heb hem even opgezocht bij Bax. Deze citeert uit de protestantse kerkeraadsnotulen:

' "Aangaande Aert Bildesnider en zijn vrouw (dese Grietchen) - buren van de kettersche familie Lepelmakers bij de moutmolen (...) vernemen wij, door eenige getuigen, dat zij "achter hoen huysche gaen wanne datmen dat heylich sacrament voer hoen huysche dreicht." '
(dat wil zeggen: Zij lopen naar hun achterhuis, als aan de voorkant over de straat een priester met bellende misdienaar passeert, die de heilige eucharistie bijvoorbeeld naar een zieke brengt).

En uit de Raadsverdragen van dat jaar (28 september) citeert hij:
'De kosten van Grietchens terechtstelling ("drie gulden acht stuver current") heeft men van het bij haar gevonden (weinige) geld niet willen afhouden, maar om Gods wil aan haar zuster gegeven, "tot onderholdinge der selver Greetchen sueckenden (= "zuigend") kintgen.'

Ook bij Bax is verder niets over Aert Bildesnider te vinden. Het lijkt erop dat zijn vrouw de nauwe relatie met de ketterse prediker Hendrik Rol fataal is geworden, maar dat hij de dans ontsprong.

Lit.:
W. Bax, Het protestantisme in het bisdom Luik en vooral te Maastricht. Maastricht 1941, dl. I. 1505-1557, p. 98-99 en noot 5 op p. 98.