Wonen boven Water - Huis op de Jeker staat te koop!

[Ingrid M.H.Evers]

Bouwen over de rivier

GoofJohn (Mestreechter Steerke) heeft gelijk wat betreft het bouwen over een waterloop. Het kwam ook in Maastricht veel vaker voor dan alleen bij het zo bekende Huis op de Jeker. Daarbij kun je onderscheid maken tussen bewoning en beroepsbedrijvigheid.

Wat betreft de ambachtelijke bedrijvigheid kun je denken aan watermolens die weliswaar meestal langs het water, maar soms ook over het water werden gebouwd. Denk bv. aan de situatie tussen de waterpoort en het wachthuis aan de Pieterspoort/-brug, en de Leeuwenmolen (doorgang aan de Pieterstraat naar het park, enkele huizen verder). Een mooi voorbeeld is ook de afgebroken molen op het Maasmoleneiland: daar stroomde het water van de Maas onderdoor, niet er langs heen. Op bijgaande tekening van Alexander Simays is een donkere vlek te zien onder de molen: daar - direct achter het Wèlke - liep een van de Maas afgeleide molentocht, rechtstreeks onder het pand door.

Denk ook eens aan de nu niet meer herkenbare samenkomst van Jekertakken met meerdere waterpoorten nabij de Pater Vinktoren in het Faliezustersparkje.



(Foto van burgemeester, elders op deze site)

Een voorbeeld van een burgerlijke woning die over de rivier de Jeker heen gebouwd werd is duidelijk zichtbaar op de grens van Pieterstraat en Hondstraat, tegenover de Waalse Kerk, rechts naast de ingang naar de Koestraat.

Bouwen over de Jeker kwam vaker voor. Ik denk dat een (voet)tocht door de Jeker nog verschillende voorbeelden zou kunnen opleveren.

[Pier]

Ruimtegebrek binnen de stadsmuren?

(...)
Tja, en die verklaring van die riolering.... Ik weet het niet. Ik ken veel oude huizen die aan de Jeker gebouwd zijn, maar niet die over de Jeker gebouwd zijn. Waarom zo moeilijk doen?

Volgens de website Mestreechtersteerke is de reden van het over de Jeker bouwen heel simpel:
"Omdat binnen de stad geen plaats meer was bouwde men soms de huizen over de beek zoals hier het huis op de Jeker."

Ik ken geen gebouw met een trapgevel daterend van voor pakweg 1910.

Goed idee burgemeester om hier een aparte thread over te openen!
Ik zal dit morgen doen, als niemand me voor is....

[burgemeester]

Ik ken geen gebouw met een trapgevel daterend voor pakweg 1910.

Wellicht een ander topic (mods?), maar er is een gebouw met trapgevel op de Groote Staat. Zit daar niet de Delifrance o.i.d. in? Jawel, nummer 57.


Volgens Wikipedia uit de 18de eeuw. Is me altijd opgevallen door die gevel. Valt compleet uit de toon.

[elletje]

Gewoon aanschaffen! Kluisje inclusief!

[burgemeester]

Het pand is gebouwd in het derde kwart van de 17de eeuw. Op de hardstenen deuromlijsting staat 1733 vermeld. Deze omlijsting is echter pas aangebracht in 1933 (Monumentengids Maastricht, 2001). Daarmee klopt de datering van het pand in bovenstaande PDF (1733) dus niet. De makelaar heeft weer eens niet verder gekeken dan zijn neus lang was.

Tja, en die verklaring van die riolering.... Ik weet het niet. Ik ken veel oude huizen die aan de Jeker gebouwd zijn, maar niet die over de Jeker gebouwd zijn. Waarom zo moeilijk doen?

[Pier]

Huys op den Jeker -- Met trapgevel

Waarom ze dan niet gewoon in de toch wel omvangrijke tuin van de zusters gebouwd hebben blijft daarmee onbeantwoord.
(...)

Nou, misschien wel vanwege de "rioolvoorziening" ??
Dat was in die tijd wellicht een echte vernieuwing.
Wanneer werd het huis overigens gebouwd?

Het is bovendien een van de weinige huizen in Maastricht met een trapgevel!
Trapgevels vind je vrijwel uitsluitend rond de Ezelmerkt-Tongersestraat en bij het NS-station in Wyck.
Ik heb altijd het idee dat trapgevels in Maastricht pas ontdekt werden rond 1912.
Toen werd het NS-station gebouwd en ook de huidige toneelacademie is toen sterkt verbouwd met trapgevels.

Ik ken geen gebouw met een trapgevel daterend voor pakweg 1910.

[burgemeester]

Inderdaad, Elletje, ons eigen clubgebouw!

Vraag je toch af wat de ontstaansgeschiedenis van dit pand is? Wie besluit er een dergelijk pand over een rivier te bouwen?

Gelukkig biedt mijn boekenkast al direct een antwoord: het pand was oorspronkelijk de woning van de rector van het klooster van de grauwzusters (daar waar nu het Natuurhistorisch Museum huist). Waarom ze dan niet gewoon in de toch wel omvangrijke tuin van de zusters gebouwd hebben blijft daarmee onbeantwoord.

Bron: Monumentengids Maastricht, Boogard & Minis, 2001.

[elletje]

Misschien kopen als MO? Discussiehuis? Ik wil het wel exploiteren!

[burgemeester]

Wellicht hadden jullie het al gelezen of gezien, maar een van de markantste gebouwen van Maastricht staat te koop: het huis op de Jeker!

Het huis is momenteel in eigendom van de gemeente. Het wordt verkocht per inschrijving.

Ik was altijd al benieuwd hoe dat pand er van binnen uitziet. Gelukkig is er een uitgebreide PDF te downloaden. Het is een opknappertje, maar dan heb je wel een pand in fantastische Maaslandse renaissancestijl, hartje Maastricht.

......En als je het toilet niet kunt vinden kun je ook uit het raam pinkelen.