Aankondiging

Sluiten
No announcement yet.

Haet en Nyd en De Vief Köp

Sluiten
X
 
  • Filter
  • Tijd
  • Tonen
Clear All
nieuwe berichten

  • Haet en Nyd en De Vief Köp

    Hallo hier ben ik weer,
    ik ben bezig eea bijelkaar te sprokkelen over Haet en Nyd en de Vief Köp. Ik heb een aantal vragen hierover.
    Hoe kwam men op de naam van de Drie Duiven ? (ik heb gehoord/gelezen) over een vaste stek van drie duiven op de walmuur).
    En, op zowel de Vief Köp, alsook op het rondeel Haet en nyd staan tekens/symbolen op een ingemetselde steen, weet iemand wat deze betekent. Ik dacht aan het regiment/garnizoens embleem van het garnizoen dat in Maastricht verbleef. Ik vind echter nergens een beschrijving hiervan.
    Hieronder twee foto's:
    Bestanden bijvoegen
    MestreechterSteerke gief um Mestreech.

  • #2
    1500



    Aanleg van de Nieuwstad met de bastions Haet ende Nijdt en De Drie Duiven; sinds het zogenaamde Verraad van 1638 heet het laatste De Vijf Koppen.
    De rondelen Haet en de Nijt en De Drie Duiven werden in 1516 gebouwd.
    Samen met de aansluitende stadsmuren vormden zij de ommuring van de Nieuwstad.
    De Drie Duiven heet sinds 1638 De Vijf Koppen, omdat de afgehakte hoofden van vijf betrokkenen bij het verraad van 1638 hier als afschrikwekkend voorbeeld tentoongesteld werden.

    De twee vijfpuntige stadssterren is een verwijzing dat het door de stad Maastricht is gebouwd.



    1) De Vijf Koppen;
    2) Haat en Nijd;
    3) Waterpoort de Reek;
    4, 7, 9, 14, 18, en 26a) Cavaliers of katten;
    5) Groene Halvemaan;
    6) Bastion Brandenburg;
    8 ) Avancée;
    10) Bastion Maria;
    11) Hoornwerk Hoog Frankrijk;
    12) Reduit;
    15 en 16) Ravelijnen voor de Lindenkruispoort;
    17) Bastion Tettau;
    19) Hoorwerk Laag Frankrijk;
    20) lage Maaspunt;
    21) Lunet Sint-Antony;
    22) Gemoderniseerde voorwal;
    23) Bastion Sint-Maarten;
    24 Ravelijn Limmel;
    25) Lunet Valkenburg;
    26) Ravelijn de Raaf;
    27) Ravelijn aan de Hoge Maaspunt;
    28 ) Clingelwal.
    Bron: Morreau, L. J.; Bolwerk der Nederlanden pagina 151


    Het rondeel De Drie Duiven (naderhand De Vijf Koppen of De Vief Köp genoemd en geheten) heeft die naam te danken aan een destijds nabij gelegen herberg met dezelfde naam.
    Bron: Morreau, L. J.; Bolwerk der Nederlanden pagina 105-107.
    Last edited by SJEF †; 20 juni 2010, 09:49.
    Historie is niet alleen het weergeven van de as, maar ook het doorgeven van het vuur.
    Thomas More

    Opmerking


    • #3
      Het rondeel Haat en Nijd.

      Het dankt zijn naam aan de eerste woorden van het hieronder vermelde opschrift.

      HAET ENDE NIJT BEN ICK GHENANT,
      MINEN VIANDEN BEN ICH ONBECANT,
      ENDE OC VOLMACKT, ALS MEN MACH SIEN,
      [BI MEISTER] HERMAN IN DEN ZARAZIEN,
      DOE MEN [SCREEF ----] VOERWAER,
      DUYSENT VYFHONDERD EN SESTIEN JAER


      Bron tekst: Morreau, L. J.; Bolwerk der Nederlanden pagina 108


      Bron afbeelding: http://www.maastrichtsegevelstenen.nl/ .


      Aan de voorzijde van het bolwerk bevinden zich twee stenen, waarvan de onderste twee lopen en twee kogels (?), de bovenste het Bourgondisch kruis en twee sterren vertoont.


      Wapen Bourgondië met twee sterren.
      Bron afbeelding: http://www.maastrichtsegevelstenen.nl/ .
      Historie is niet alleen het weergeven van de as, maar ook het doorgeven van het vuur.
      Thomas More

      Opmerking


      • #4
        Nieuwstad

        Geen tijd om het na te zien, maar misschien vinden jullie ook nog iets zinnigs in het Silhouetboekje De Nieuwstad, geschreven door de vroegere archivaris Jan Koreman? In Tweeduizend Jaar Maastricht, een stadsgeschiedenis (2006) staat een foto van een tekening met de volgorde waarin de vijf koppen op de staak werden gezet (vijf koppen, één staak).

        Opmerking


        • #5
          Mag ik jullie on alle bescheidenheid wijzen op http://www.breurhenket.com/Verraad.htm
          De leefs mer eine kier .

          Opmerking


          • #6
            bedankt

            Wederom chapeau wat een kennis, hier kan ik iets mee.
            MestreechterSteerke gief um Mestreech.

            Opmerking


            • #7
              De drie duiven

              Bij mijn weten heette het bastion ooit "Les trois douves". "Douve" is het Franse woord voor vestinggracht. Een toepasselijke naam, omdat op die plaats een paar takken van de Jeker bij elkaar komen.

              De Maastrichtenaar maakte daar "De drei doeve" van, en dat werd door de Hollander weer vertaald met "De drie duiven".

              Opmerking


              • #8
                Rondeel De Drie Duiven

                Oorspronkelijk geplaatst door Vincent Grummer
                Bij mijn weten heette het bastion ooit "Les trois douves". "Douve" is het Franse woord voor vestinggracht. Een toepasselijke naam, omdat op die plaats een paar takken van de Jeker bij elkaar komen. De Maastrichtenaar maakte daar "De drei doeve" van, en dat werd door de Hollander weer vertaald met "De drie duiven".
                Het is juist dat 'douve' vestinggracht of slotmuur kan betekenen. Maar waarom in Maastricht in 1516 of eerder een onderdeel van de stadsmuur een Franse naam zou hebben gekregen, is mij een raadsel. Daarbij was wijlen Louis Morreau een bijzonder nauwkeurig man die zijn kennis rechtstreeks uit de raadsverdragen en andere stedelijke archiefbronnen haalde. Het verhaal lijkt mij dan ook onjuist.

                Het zou prettig zijn als Vincent Grummer een vindplaats kent in de literatuur, waarop 'zijn weten' mogelijk terug gaat? Het zou jammer zijn als hier een nieuwe Maastrichtse mythe ontstond.

                Terzijde: de opmerking 'dat op die plek een paar Jekertakken bij elkaar komen', is op zijn minst aanvechtbaar.
                Overigens zijn de vestingwerken aan de Zwanengracht geen bastions, maar rondelen.
                Last edited by Ingrid M.H.Evers; 24 juni 2010, 17:42. Reden: Aanvulling en correctie

                Opmerking


                • #9
                  Oorspronkelijk geplaatst door Ingrid M.H. Evers
                  ... Overigens zijn de vestingwerken aan de Zwanengracht geen bastions, maar rondelen.
                  Bastion
                  Vijfhoekige aarden of stenen uitbouw van een verdedigingswerk naar oorspronkelijk Italiaans ontwerp, voornamelijk voor het bestrijken van de aanliggende courtines; bestaat uit twee facen, twee flanken en een niet-bewalde keel; ook wel bolwerk of dwinger; zie ook gedetacheerd bastion
                  Opmerking.
                  Bij een vol bastion is de binnenruimte (het terreplein) gevuld met een aardlichaam, een bomvrij onderkomen voor personeel of een remise voor geschut; bij een hol bastion ontbreken deze.


                  Rondeel
                  Uit de muurtoren ontwikkelde, verzwaarde en verlaagde halfronde uitbouw van een vestingmuur, ten behoeve van de opstelling van flankerend geschut; voorloper van het bastion.

                  Bronnen van informatie:

                  http://www.coehoorn.nl/begrippenlijst/alfabetisch.html .

                  http://nl.wikipedia.org/wiki/Lijst_v...stingbouwkunde .
                  Historie is niet alleen het weergeven van de as, maar ook het doorgeven van het vuur.
                  Thomas More

                  Opmerking


                  • #10
                    Super

                    Ingrid, Vincent en Sjef, bedankt, ik zal het aanpassen op de website.
                    MestreechterSteerke gief um Mestreech.

                    Opmerking


                    • #11
                      Rondelen Haet en Nyd en De Vief Köp

                      In de DSM kalender 1982 (zie ook http://www.mestreechonline.nl/forum/...1&postcount=20 .) staat een prachtige foto van de Franse maquette Maastricht uit 1748-1752 met de rondelen Haat en Nijd en De Vijf Koppen.
                      Maar wel zonder de momenteel bestaande Poort Waerachtig).
                      Het vierkant gebouw is een kruithuis.


                      Klik op de bovenstaande afbeelding voor een groter formaat.
                      Historie is niet alleen het weergeven van de as, maar ook het doorgeven van het vuur.
                      Thomas More

                      Opmerking


                      • #12
                        Oorspronkelijk geplaatst door SJEF
                        ... Maar wel zonder de momenteel bestaande Poort Waerachtig).
                        Ik neem aan dat dat woordje 'wel' je is ontglipt, Sjef, want iemand die als liefhebber zó thuis is in de geschiedenis van Maastricht, weet natuurlijk zonder meer, dat die maquette bijna anderhalve eeuw eerder dan Poort Waarachtig ontstond. Die kon er dus niet in verwerkt worden.

                        Opmerking


                        • #13
                          Ik kom even terug op de "Trois douves". Ik beschik niet over een schriftelijke bron van deze naamgeving, maar als ik die tegenkom zal ik niet aarzelen om die hier te vermelden.

                          In de tijd dat ik gids in de Sint-Pietersberg was (rond 1970) is mij deze verklaring van de naam verteld. U zult mij niet kwalijk nemen dat ik na veertig jaar niet meer weet van wie ik deze wijsheid destijds opdeed.

                          Ik zie de naam van Hans Ogg op dit forum. Hij was destijds een collega-gids. Misschien herinnert hij zich het verhaal?

                          Opmerking


                          • #14
                            Nee, dat verhaal herinner ik me niet. Ik was indertijd (dwz voordat Morreau zijn grote boek schreef) nogal geinteresseerd in de militaire historie van Maastricht en heb toen ook allerlei archiefstukken gelezen of die opgevraagd uit archieven elders. Voor mij is dit nieuw.

                            Opmerking


                            • #15
                              Opnames voor de speelfilm Code M (het zwaard van d'Artagnan) waren een goede aanleiding de omgeving van Poort Waerachtig te Maastricht nogmaals te verkennen.

                              De leefs mer eine kier .

                              Opmerking

                              Bezig...
                              X