Aankondiging

Sluiten
No announcement yet.

Institutioneel Verzet

Sluiten
X
  • Filter
  • Tijd
  • Tonen
Clear All
nieuwe berichten

  • Institutioneel Verzet

    In de topic "Wehrmachtkommandantur en Schutzgruppen" (http://forum.mestreechonline.nl/foru...-schutzgruppen) werd gediscussieerd of het (Duitse) stadsbestuur wel aan eerlijke verslaggeving heeft gedaan.

    Onderstaand enkel postings uit deze topic, waarin Ivo M, afgestudeerd politicoloog, in zijn scriptie de term "Institutioneel Verzet" introduceerde.

    Was er sprake van Institutioneel Verzet tijdens de Duitse bezetting in Maastricht?
    Zo ja, hoe manifesteerde dit verzet zich dan en hoe lezen wij dat?
    Last edited by Pier; 26 november 2018, 19:24.
    Een dag niet gelachen, is een dag niet geleefd

  • #2


    Oorspronkelijk geplaatst door Ingrid M.H.Evers Bekijk bericht
    (...). Ik geloof niet dat over deze bezettingsmaatregelen voor Maastricht ooit is geschreven. Het is een van de vele blinde vlekken in de plaatselijke geschiedenis. Als ik het goed begrijp, zou er wat betreft de burgerbevolking het een en ander terug te vinden moeten zijn in het jaarverslag van de gemeente en het Sdecretariearchief (RHCL). Totdat in 1941 Michiels van Kessenich werd vervangen door de NSB-burgemeester Peeters, zal zeker gepoogd zijn een eerlijk verslag te geven.
    Dat laatste vraag ik mij duidelijk af. Dergelijke documenten zullen zeker onder ogen van de bezettingsautoriteiten zijn gekomen. Dingen die door Michiels van Kessenich en anderen werden gedaan en eigenlijk tegen de zin van de nazi's waren zullen niet zijn opgescheven in deze documenten maar hooguit (en dan ook niet altijd) in privé-archieven zijn terechtgekomen.
    Last edited by Pier; 26 november 2018, 19:24.

    Opmerking


    • #3
      In het archief van de gouverneur 1914-1944 bij het RHCL lees ik, dat de eerste anderhalf jaar de Duitsers hun best deden de bevolking voor zich in te nemen, eerst daarna stuurden zij een andere koers. In dat archief zitten onder meer dossiers over de werkrelaties tussen burgemeesters en Duitse overheden.

      Opmerking


      • #4
        In een oorlogs/bezettingssituatie heb je standaard de situatie dat er een beleid is dat naar buiten uitgedragen wordt.. Dit beleid zul je in de officiële verslagen en documenten zien. Daarnaast zullen velen een 2e agenda hebben, de agenda die ze in realiteit willen nastreven. Die 2e agenda zal zorgvuldig buiten alle officiële papieren gehouden worden en dus zelden in de archieven opduiken (hooguit in memoires en persoonlijke papieren). Zowel de nieuwe machthebbers als anderen (in dit geval het Maastrichts gemeentebestuur) zullen dit hebben gedaan.
        Ik heb soortgelijke situaties elders bestudeerd, daardoor heb ik de verschillen tussen de officiële agenda en de dubbele agenda kunnen zien.

        Opmerking


        • #5
          Voor de achtergrond van deze analyse, ik heb in '92-'93 mijn scriptie geschreven over staatsformatie en democratisering in Litouwen. Daarbij bestudeerde ik natuurlijk ook goed de situatie tijdens de Sovjet-tijd. Ik zag daarbij veel situaties waarbij de plaatselijke overheid (zelfs tot op het niveau van Centraal Comité van de Litouwse Communistische Partij) maatregelen uit Moskou omboog of bewust anders uitvoerde omdat ze zelf een dubbele agenda hadden (en die maatregelen ook). In mijn scriptie noemde ik dit 'Institutioneel Verzet'.In de archieven kwam ik dit niet tegen, in de vele gesprekken met mensen die in de Sovjet-tijd een actieve rol hadden of hun kinderen hoorde ik dit constant.

          Opmerking


          • #6
            Ik denk dat in het archief van het kabinet van de gouverneur stukken over de relatie tussen burgemeesters en Duitse overheden in elk geval een reële, bestaande en werkzame situatie weergeven. Dat er op de achtergrond nog tal van al dan niet uitgesproken motivaties speelden doet, naar ik meen, niets af aan de wél op schrift gestelde verhoudingen. U bent geloof ik van huis uit politicoloog. Het is mogelijk dat u vanuit de politicologie de situatie in Litouwen onder een decennialang communistisch regime redelijk vergelijkbaar acht met de Limburgse situatie in mei 1940 tot eind 1941 onder een eerst kortstondig nationaal-socialistisch en fascistisch regime. Mogelijk is de basis hiervoor deze gedachte dat een en ander samenhangt met een vermeende universele karaktertrek in de menselijke geest. Het gaat mij als historicus echter wat ver om de Limburgse situatie zonder gedegen historisch onderzoek daar categorisch mee gelijk te stellen. Aangezien deze periode zich ten enen male onttrekt aan mijn expertise, hoop ik dat een andere historicus (of socioloog?) zich te zijner tijd zal willen buigen over dit thema.

            Intussen zijn we wel wat erg ver afgedwaald van het onderwerp van deze discussie. Ik stel terug te keren naar de Kommandantur en Schutzgruppen in deze regio. Indien u over het door u opgevoerde thema verder wilt gaan, open dan alstublieft een nieuw 'draadje' met dat onderwerp.

            Opmerking


            • #7
              Vanuit een achtergrond als politicoloog is inderdaad de benadering anders dan vanuit de achtergrond van een historica.
              Interesant voor de algemenere Limburse situatie is het onderzoek van Cammaert, het verborgen front. Hij geeft daarin aan dat er vanuit autoriteiten (met name in dit geval distributiekantoren) in een aantal plaatsen samengewerkt werd met het verzet en daardoor er in Limburg weinig overvallen op distributiekantoren voorkwamen. Het lijkt mij sterk dat de samenwerking die plaatsvond in de officiële verslagen terecht is gekomen. Memoires zijn dan altijd interesante andere bronnen.

              Opmerking


              • #8
                Oorspronkelijk geplaatst door Pier
                Een nieuw draadje Institutioneel Verzet zie ik best wel zitten.
                Het is natuurlijk van alle tijden en gisteren hoorden we nog dat de burgemeester van Amsterdam aankondigt wetten/besluiten niet uit te (laten) voeren.
                Kortom het is bijzonder actueel.
                Vraag is wel waar dit draadje dan gesitueerd moet worden.
                In het politiek café, de Tweede Wereldoorlog of wellicht nog ergens anders.

                Misschien dat Ivo M daar ook een mening over heeft?

                (Opmerking: Deze posting en posting no. 27 zal ik tzt wissen)
                In de Maastrichtse context hoort dit eerder in de Tweede Wereldoorlog thuis, de enige keer dat dit echt relevant was in Maastricht. (En over de huidige tijd zal er toch niemand die er echt bij betrokken was op een openbaar forum hierover openlijk willen spreken.)

                Opmerking


                • #9
                  Het begrip Insitutioneel Verzet heb ik natuurlijk niet alleen bedacht, in de kern heb ik het overgenomen van Augstine Idzelis die het begrip 'Institutioneel Nationalisme' gebruikte.

                  "Institutional nationalism can be defined as the use of the Soviet system itself to promote national interests vis-a-vis central policies." (Idzelis, 1983c: 27)
                  Hij gaat er enkele zinnen later verder op in:
                  "Institutional nationalism is a form of "within system" as opposed to "system rejective" opposition.6 Having an established administrative-territorial base and a unifying goal, institutional nationalism transcends narrow interest group or factional opposition. It includes a broad spectrum of participants who, while articulating specific concerns which reflect their institutional affiliations, advocate policies which tend to maintain or enhance the position of the eponymous population. In this respect, the underlying motivation of republic decision-makers, as pointed out by Remeikis, is of secondary importance. If a given policy or program is supportive of national interests, it can be considered to be a manifestation of institutional nationalism.7"

                  De quote heb ik uit het volgende tijdschriftartikel:
                  IDZELIS, Augustine, 1983c, 'Commentary on "Institutional Nationalism" in Lithuania', In: Lituanus 1983, Vol. 29, No. 2. pp.26-29. inmiddels is dit artikel gedigitaliseerd en te vinden op: http://www.lituanus.org/1983_2/83_2_02.htm

                  In het Engels kan dit begrip nog, in het Nederlands zou Institutioneel Nationalisme niet echt lekker liggen, Institutioneel Verzet dekt de lading m.i. beter en geeft minder negatieve reacties. Vandaar mijn verandering van het begrip. In de context waar we het begrip hier gebruiken dekt het begrip Institutioneel Verzet beter de lading.
                  Last edited by Ivo M; 28 november 2018, 18:26.

                  Opmerking


                  • #10
                    Oorspronkelijk geplaatst door Pier Bekijk bericht
                    Was er sprake van Institutioneel Verzet tijdens de Duitse bezetting in Maastricht? Zo ja, hoe manifesteerde dit verzet zich dan en hoe lezen wij dat?
                    In onderstaande uitgave kan men meer te weten komen over het institutioneel verzet in Maastricht.

                    Oorspronkelijk geplaatst door Ingrid M.H.Evers Bekijk bericht



                    Maastricht bezet.

                    In 2010 verscheen bij Verloren (Hilversum) in de serie Maaslandse Monografiën de dissertatie van dr. Paul Bronzwaer, Maastricht en Luik bezet. In hoofdstuk 4 komt 'Het lokaal bestuur in Maastricht in de periode 1940-1944' aan de orde. Na twee weken militair bewind (Militärverwaltung) kreeg Maastricht net als de rest van Nederland een burgerbestuur (Zivilverwaltung). Vanaf augustus 1941 trad burgemeester Michiels van Kessenich terug en kwam Peeters, de eerste NSB-burgemeester in Maastricht, aan het bewind.

                    Bronzwaer behandelt in dit hoofdstuk alle bestuurslagen van hoog naar laag. Hij bewijst dat de nazificatie in Maastricht is mislukt door discontinuïteit in de leiding van de gemeente (drie burgemeesters en twee 'algemeen uitvoerenden' in vier jaar), gebrek aan medewerking en lijdelijk verzet bij het ambtenarenkorps (op 1 maart 1942 waren slechts 24 van de 1.118 gemeenteambtenaren lid van de NSB en die 24 waren dan nog aangesteld door NSB-burgemeester Peeters), en onwil onder de bevolking. (pp. 120-131).

                    Opmerking

                    Bezig...
                    X